Bài giảng Ngữ Văn Lớp 7 - Tiết 78: Văn bản "Sông nước Cà Mau"

Nội dung tài liệu: Bài giảng Ngữ Văn Lớp 7 - Tiết 78: Văn bản "Sông nước Cà Mau"

1. Tiết 78 : Văn bản SÔNG NƯỚC CÀ MAU ( Trích Đất rừng phương Nam của Đoàn Giỏi )
2. KIỂM TRA BÀI CŨ : - Đoàn Giỏi (1925-1989), bút danh Nguyễn Hoài – Nguyễn Phú - Em hiểu gì về tác giả Đoàn Lễ. Giỏi -? Quê ở Châu Thành, Tiền Giang. -Văn - Đề bản tài trichsáng tác: trong Viết vềtác thiên phẩm nhiên, cuộc sống và con người nào?Nam Bộ. - Những tác phẩm chính:Người Nam thà chết không hàng (1947) Kí (1948), Chiến sĩ Tháp Mười (1949), Cá bống mú (1956), Đất rừng Phương Nam (1957). - Trích trong tác phẩm “Đất rừng Phương Nam”
3. Tiết 78: Văn bản SÔNG NƯỚC CÀ MAU II. Tìm hiểu văn bản: 4. Phân tích: a. Ấn tượng ban đầu về toàn cảnh sông nước Cà Mau. b. Cảnh sông ngòi, kênh rạch Cà Mau. * Kênh rạch Cà Mau: - ĐặtQua tên đoạn địa 2danh trong theo văn đặcbản điểmSGK, riêng:tác giả cho ta thấy Vícách dụ: đặt tên các dòng sông, con kênh ở vùng Cà Mau như thế nào? Rạch Mái Giầm vì hai bên bờ rạch mọc toàn cây mái giầm cọng tròn xốp nhẹ... Kênh Bọ Mắt =>vì ở Sôngđó tụ ngòitập không kênh rạchbiết cơđược man đặt nào tên là bọ mắt, đen như hạt vừng,chúngmột cứ cách bay theodân dã,thuyền mộc mạc, dựa vào Kênh Ba Khíađặc vì hai điểm bên sinh bờ tháitập trung cây con, toàn động con bathực khía. Xã Năm Căn vìvật ngày ven xưabờ để trên đặt bờ tên. chỉ có một cái lán năm căn. Cà Mau là nói trại theo chữ khơ mâu, tiếng Miên nghĩa là nước đen.
4. Tiết 78: Văn bản SÔNG NƯỚC CÀ MAU 4. Phân tích: a. Ấn tượng ban đầu về toàn cảnh sông nước Cà Mau. b. Cảnh sông ngòi, kênh rạch Cà Mau. * Dòng sông Năm Căn: Dòng sông Năm Căn: Rừng đước: Nước ầm ầm đổ ra biển -Dựng cao ngất như hai dãy ngày đêm như thác. trường thành. - Cây đước mọc dài theo bãi Cá bơi- TáchàngCảnh giả đàn dòng dùng đen sông lối trũi so Năm sánh, Căn điệp và từ, rừng tính từ chỉ ngọn bằng tăm tắp , lớp này nhô lên sắchụp tháiđước xuống xanh được như khác miêu nhau tả qua làm những cho cảnh chi dòng chồng lên lớp kia ôm lấy dòng người sôngbơi ếch và giữarừng nhữngđướctiết hiện nào? lên thật rộng lớn, hùng vĩ. đầu sóng trắng. sông, đắp từng bậc màu xanh lá Sông rộng hơn ngàn mạ, màu xanh rêu, màu xanh thước. chai lọ loà nhoà ẩn hiện trong sương và khói sóng ban mai.
5. Tiết 78: Văn bản SÔNG NƯỚC CÀ MAU Câu hỏi thảo luận: Trong câu: “ Thuyền chúng tôi chèo thoát qua kênh Bọ Mắt , đổ ra con sông Cửa Lớn , xuôi về Năm Căn đến trong sương mù và khói sóng ban mai” : - Có những động từ nào chỉ hoạt động của con thuyền? - Thay đổi trình tự những động từ ấy có ảnh hưởng gì đến nội dung diễn đạt không? - Nhận xét sự chính xác, tinh tế trong cách dùng từ của tác giả ở câu này ? Kết quả thảo luận: Học sinh thảo luận - Các động từ chỉ hoạt động của con thuyền: thoát qua, đổ ra, xuôi về. trong 1 phút - Không thay đổi được vì sẽ sai lạc nội dung. - Tác giả đã miêu tả chính xác hoạt động của con thuyền trong từng khung cảnh.
6. Tiết 78: Văn bản SÔNG NƯỚC CÀ MAU 4. Phân tích: a. Ấn tượng ban đầu về toàn cảnh sông nước Cà Mau. b. Cảnh sông ngòi, kênh rạch Cà Mau. - Thiên nhiên còn hoang sơ, mang vẻ đẹp nên thơ, hấp dẫn, đầy bí ẩn Tóm lại, qua cách đặt tên các kênh rạch và miêu tả dòng sông Năm Căn, rừng đước, em thấy thấy cảnh thiên nhiên ở đây như thế nào? Với sông ngòi, kênh rạch và những đến những sân chim đầy vẻ cách rừng tràm dài tít tắp hoang sơ, thơ mộng.
7. Tiết 78: Văn bản SÔNG NƯỚC CÀ MAU II. Tìm hiểu văn bản: 4. Phân tích: a. Ấn tượng ban đầu về toàn cảnh sông nước Cà Mau. b. Cảnh sông ngòi, kênh rạch Cà Mau. c. Chợ nổi Năm Căn. Những chi tiết nào miêu tả quang cảnh Những Những người bến con vận gái hà Hoanhộn Thuyền chài, thuyềnNhờ đâuchợ màNăm tác Căn giả ?miêu tả, giới thiệu kiềunhịp bán dọc hàng Những dài xởi theo túp lởi. sông.Chợlều lá Năm Căn hiện lên thật lưới, thuyền buônmột vùng dập sông nước Cà Mau tường tận và Những Nhữngthô người sơ ngôi kiểu Chà nhà cổ sinhChâu nằmbè động.Vậyban tác giả đã làm dềnh trên sóng. Những hấp dẫn đến như vậy? Giangđêm, bán cạnhánh vải, đènnhững những măng ngôithế bà - sông nàocụ để miêu tả được như đống gỗ cao như núi ngườichiếu Miênnhà sáng gạchbán như rượu, văn nhữngthế? minh với khu đủ chất dựa bờ... cácphố giọng nổi. hai=> nói tầng.Nhờ líu sựlô, hiểuđủ kiểu biết ăn tường tận, gắn bóvới con người và -Tả cụ thể, bao quát, chú ý màu sắc, hình khối,âm thanh... vận sặcvùng sỡ đất này, nói rộng ra là lòng yêu thiên nhiên, tình yêu =>quê Chợ hương, Năm đấtCăn nước thật sâu đông sắc. vui, tấp nập, trù phú, độc đáo.
8. Tiết 78: Văn bản SÔNG NƯỚC CÀ MAU III. Tổng kết. 1. Nghệ thuật. 2. Nội dung. Văn bản sông nước Cà Mau, tác giả đã sử dụng những nét nghệ Cảnh sông nướcthuật Cà Mau tiêu có biểu vẻ nào?đẹp hùng vĩ, rộng lớn, đầy sức sống, Chợ Năm Căn là hình ảnh cuộc sống tấp nập, trù phú, độc đáo. - Ngôi kể thứ nhất (tôi), trực tiếp quan sát, miêu tả cảnh từ trên con thuyền. - Sử dụng nhiều phương thức và thủ pháp miêu tả (quan sát, so sánh, tưởng tượng), nhất là việc huy động nhiều giác quan để cảm nhận và tô đậm các ấn tượng.
9. Tiết 78: Văn bản SÔNG NƯỚC CÀ MAU Sông nước Cà Mau Ấn tượng ban đầu về Cảnh sông ngòi, Cảnh chợ toàn cảnh kênh rạch Năm Căn Cách đặt Cảnh dòng tên sông sông Năm ngòi, kênh Căn, rừng rạch đước
10. Tiết 78: Văn bản SÔNG NƯỚC CÀ MAU IV. Luyện tập. Viết đoạn văn ngắn miêu tả lại cảnh chợ nổi Năm Căn?
11. * Hướng dẫn về nhà - Học ghi nhớ;học phần phân tích văn bản. - Đọc lại văn bản; tìm đọc truyện “Đất rừng phương Nam”. - Viết một đoạn văn ( 10 câu) trình bày cảm nhận của em về vùng Cà Mau qua bài Sông nước Cà Mau.